همکاری برای تمام اعضای گروه مهیا می‌باشد. این انسجام برای افراد یا دانش‌آموزانی که دارای ناتوانی و مشکل هستند بسیار مناسب می‌باشد (دفتر پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی سازمان بهزیستی، ۱۳۸۲، ص ۵۱).
نقش اعضای گروه در پیشبرد اهداف آن
دبیرستان ام تی. اجکامب۲۶۶ واقع در ایالت آلاسکا چهار نقش کلی برای ارزیابی دانش‌آموزانی که مشغول فعالیت در گروهها می‌باشند در نظر گرفته است:
۱. رهبر گروه۲۶۷: رهبر گروه به عنوان راهنما برای حفظ وحدت گروه ایفای نقش می‌کند و مسؤولیتهای متعددی از قبیل تشویق دیگر اعضا، پایدار نگه داشتن گروه با یادآوری وظایف و اهداف آن، شروع کار گروهی بوسیله بیان کردن یا شرح دادن وظایف یا هدف‌ها، اهمیت دادن به زمان، پایان دادن به جلسه با خلاصه کردن و تعیین اهداف جدید، بر عهده می‌گیرد.
۲. کمک کننده‌ها۲۶۸ عضو مهم دیگر در گروهها هستند. آنها مسؤولیت تولید انواع عقاید را برعهده دارند. همچنین گروه را برای سهیم شدن در عقاید، اطلاعات و احساسات تشویق می‌کنند.
۳. تشویق کننده نقشی اساسی در حفظ پویایی گروه و حفظ نگرش مثبت در آن ایفا می‌کند. آنها امیدوارانه دیگر اعضای گروه را به مشارکت فرا می‌خوانند و می‌خواهند از اظهارنظرها و پیشنهادات پشتیبانی کرده و گوش دادن فعال و مهارتهای اثرگذار را بکار ببرند.
۴. ثبت کننده۲۶۹: ثبت کننده‌ها جایگاه ارزشمندی در گروه دارند بخاطر اینکه آنها همه عقاید و پیشهادات مربوط به پروژه را مستند می‌کنند. آنها فعالیت‌هایی از قبیل تشویق کردن، پرسیدن سؤالاتی درباره موضوع، بررسی و مرور توضیحات و یادداشتها جهت کسب رضایت گروهی و حفظ کردن اسناد مکتوب مربوط به کار گروهی را برعهده دارند.
گاهی اوقات یک نقش پنجم با عنوان “تسهیل‌گر فرایند۲۷۰” نیز بکار گرفته می‌شود. تسهیل‌گر فرایند کار گروهی را با مراجعه به یک فرایند از پیش تعیین شده کنترل می‌کند. این نقش بویژه در آموزش دادن دانش‌آموزان جدید با ابزارها یا فنون تازه مفید است (اسکلتو۲۷۱ و دیگران، ۱۹۹۴، صص ۵-۴).
فضای آموزشی۲۷۲
اگر معلمان درصدد باشند عدم تعادل بین یاد دادن و یاد گرفتن را کاهش دهند باید کلاس‌هایی را به وجود آورند که منشأ و موجد تدریس و یادگیری کارآ باشند. برای ایجاد چنین کلاس‌هایی معلمان می‌توانند محیط فیزیکی را تغییر دهند یا دستکاری کنند. دستکاری چهره فیزیکی کلاس‌ها معمولاً کار آسان‌تری است. نیمکت‌ها، صندلی‌ها و میزها را می‌توان به گونه‌های مختلفی مرتب کرد. نور و حرارت را می‌توان افزایش یا کاهش داد. جذابیت محیط فیزیکی کلاس با استفاده از رنگ، کاغذ دیواری، آثار هنری و گیاهان افزوده یا کاسته می‌شود. محیط فیزیکی کلاس مشتمل بر متغیرهایی همچون آرایش کلاس درس۲۷۳ (Benett, 1987)، تجهیزات و وسایل آموزشی۲۷۴ (inely,1987)، تعداد ساکنان یا افراد کلاس۲۷۵ (class,1987)، و الگوی چیدن صندلی‌ها۲۷۶ (Weinstein, 1987) است. شاید بهترین توصیف از ارتباط بین محیط‌های فیزیکی، تدریس و یادگیری تعریفی است که توسط آینلی (Ainely, 1987) پیشنهاد شده است. “در پیشین? تحقیقات جاری، شواهد‌اندکی از تأثیر عمیق وسایل آموزشی و تجهیزات موجود در مدارس بر پیشرفت تحصیلی وجود دارد. با این حال مقدار قابل توجهی از مدارک در دسترس حکایت از آن دارد که محیط فیزیکی یک مدرسه یا کلاس درس می‌تواند بر رفتار افراد و نگرش آنها نسبت به مدرسه و یادگیری اثر بگذارد (صص ۵۴۰-۵۳۹). محیط و جو کلاس به طور غیرمستقیم با یادگیری دانش‌آموز ارتباط دارد. یعنی محیط و جو کلاس روی افرادی که در کلاس حضور دارند تأثیر می‌گذارد (یعنی هم معلمان و هم دانش‌آموزان). (رؤوف و دیگران، ۱۳۸۱، صص ۳۱-۳۰).
محیط کلاس یک بخش‌ سازنده‌ای از فرایند یادگیری است و هیچ معلم یا دانش‌آموزی نمی‌تواند بوسیله آن تحت تأثیر قرار نگیرد (ایمر۲۷۷ و همکاران، ۲۰۰۰؛ به نقل از مارش،۲۰۰۴).
وینستون چرچیل۲۷۸ چنین اظهار می‌کند: ما ساختمانهایمان را شکل می‌دهیم و سپس ساختمانهایمان ما را شکل می‌دهند. این اظهارنظر به اهمیت ساختمانهای فیزیکی که معلم در آنها به ایفای نقش خود می‌پردازد و به ویژه به اهمیت محیط‌هایی که دانش‌آموزان حداقل دوازده سال از زندگی‌شان را در آنجا صرف می‌کنند، تأکید می‌نماید(مارش،۲۰۰۴ ، ص۱۲۸).
جدول ۲-۵: چک لیست ارزیابی استفاده از فضای کلاسی
ردیف
سؤالات
۱
۲
۳
۴
۵
۶
۷
۸
۹
۱۰
۱۱
آیا اسباب و اثاثیه زیادی در کلاس وجود دارد؟
آیا امکان استفاده بهتری از فضای مدرسه ایجاد می‌شود؟
تا چه حد استفاده از فضای آموزشی منعکس کننده دامنه و ماهیت فعالیتهای مختلف است؟
تا چه حد فضای تقسیم شده برای هر دانش‌آموز به طور مؤثری مورد استفاده قرار می‌گیرد؟
تا چه حد فضای آموزشی برانگیزاننده و جذاب است؟
تا چه حد گروه‌بندی میزها و محل فعالیت۲۷۹ دانش‌آموزان منعکس کننده نیازهای آنها و تکالیفشان، بویژه تکالیفی که با کامپیوتر انجام می‌دهند، است؟
دانش‌آموزان تا چه حد سازماندهی کلاس درس را به خوبی درک می‌کنند؟
تا چه حد منابع و امکانات مستقر شده مناسب و مؤثر هستند؟
تا چه‌اندازه منابع و فضاهای آموزشی قابل دسترس هستند؟
تا چه‌اندازه تحرک معلم و دانش‌آموز در کلاس به سهولت انجام می‌پذیرد؟
تا چه حد سازماندهی فضای آموزشی به طور مؤثری تعامل شاگردان را ارتقاء می‌بخشد؟
(منبع:مارش،۲۰۰۴ ، ص۱۲۹ ).
عوامل فیزیکی مؤثر که یادگیری دانش‌آموزان را تحت تأثیر قرار می‌دهند عبارتند از:
۱. رنگ۲۸۰:
تحقیق رُزنفلد۲۸۱ (۱۹۹۹) نشان داد که دانش‌آموزان مدرسه ابتدایی سیتل۲۸۲ واشینگتن۲۸۳ که در مدارس پرنور مطالعه می‌کردند در مقایسه با دانش‌آموزانی که در کلاس‌هایی با نور کم مشغول مطالعه بودند نمرات بالاتری را در ریاضیات و آزمونهای خواندن کسب کرده‌اند.
۲. صدا۲۸۴:
مطالعات پژوهشی دربار? اثرات سروصدا در کلاس‌های درس بیش از شش دهه اخیر مورد توجه قرار گرفته است، اما نتایج ناکافی و اغلب متناقض هستند. واین اشتاین و واین اشتاین۲۸۵ (۱۹۷۹) عملکرد خواندن چهار کلاس دانش‌آموز را تحت صدایی با زمین? آرام و نرم (db47) و صدایی با زمین? طبیعی (db60) مورد مقایسه قرار داد. او به این نتیجه رسید که هیچ تفاوت معنی‌داری در عملکرد دانش‌آموزان وجود ندارد(مارش،۲۰۰۴ ،ص۱۳۱ ).
ری۲۸۶ (۱۹۹۲) در مطالعه خودش این نکته را مورد توجه قرار داده است که ۲۰ تا ۴۳ درصد از دانش‌آموزان مدارس ابتدایی مقدار کمی اختلال شنوایی ثابت یا متغیر داشتند که می‌توانست به طور نامساعدی گوش دادن و یادگیری آنها را تحت تأثیر قرار دهد(مارش،۲۰۰۴ ،ص۱۳۱ ).
۴. دما۲۸۷:
درجه حرارت بالا باعث خواهد شد برخی دانش‌آموزان تندخو و ناراحت بشوند. در نهایت دمای بالا برای بعضی از دانش‌آموزان خواب‌آلودگی و تهوع ایجاد می‌کند. علاوه بر این درجه حرارت پایین به نظر می‌رسد باعث ایجاد پرخاشگری و رفتار منفی در برخی دانش‌آموزان شود. (مارش، ۲۰۰۴، ص ۱۳۱).
۵. راحتی صندلی:
داشتن صندلی‌های راحت در کلاس درس از اهمیت خاصی برخوردار است. اگر دانش‌آموزان به مدت طولانی در صندلی‌های نامناسب قرار گیرند آنها از تکلیف یادگیری فاصله می‌گیرند. (گای۲۸۸، ۱۹۸۶). (مارش،۲۰۰۴ ، ص۱۳۱).
صندلی نامناسب همچنین ممکن است به شکل‌گیری نگرش‌های منفی دربار? معلم منجر شود (تسمر و ریچی۲۸۹، ۱۹۹۷).(مارش،۲۰۰۴ ،ص۱۳۱).
لیبل۲۹۰ (۱۹۸۰، ص ۲۲) این مسئله را مختصراً اینگونه بیان می‌کند: “ذهن می‌تواند تنها آن چیزی را جذب کند که صندلی می‌تواند آن را تحمل کند.”
۶. ‌اندازه کلاس۲۹۱:
البته تعاملات بین معلم و دانش‌آموزان وقتی که تعداد اعضای کلاس کم هست می‌تواند افزایش یابد. این امر باعث می‌شود فضای آکنده از میزِ کمتر و فضای باز بیشتری برای فعالیتهای غیررسمی فراهم شود. با وجود این شواهد پژوهشی متناقضی درباره اینکه آیا ‌اندازه کلاس، پیشرفت تحصیلی دانش‌آموز را تحت تأثیر قرار می‌دهد وجود دارد. برای مثال مورفای و رزنبرگ۲۹۲ (۱۹۹۸) و فاین و همکاران۲۹۳ (۲۰۰۱) معتقدند که شواهد محکم و قانع‌‌کننده‌ای۲۹۴ وجود دارد که کاهش دادن اندازه (تعداد اعضای) کلاس بویژه برای خردسالان و نوجوانان یک تأثیر مثبت بر روی پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان خواهد داشت(مارش ،۲۰۰۴ ، ص۱۳۲ ). در مقابل ریس و جانسون۲۹۵ (۲۰۰۰) و گالتون و همکاران۲۹۶ (۲۰۰۳) نتیجه می‌گیرند که هیچ مدرک و دلیلی مبنی بر اینکه کوچک‌تر بودن‌اندازه کلاس به تنهایی منجر به پیشرفت تحصیلی بالای دانش‌آموز می‌شود، وجود ندارد (مارش ،۲۰۰۴ ،ص۱۳۲ ).
بیدل و برلاینر۲۹۷ (۲۰۰۲، ص ۲۰) در یک ترکیب‌بندی عمده‌ای از مطالعات پژوهشی نتیجه‌گیری‌های زیر را به عمل می‌آورند:
– کلاس‌های کوچک در سطوح اولیه منافع اساسی برای دانش‌آموزان ایجاد می‌کنند و آن منافع طولانی مدت هستند.
– وقتی که کلاس کمتر از ۲۰ دانش‌آموز داشته باشد منافع فوق‌العاده‌ای از آن در سطوح اولیه حاصل می‌شود.
– شواهد برای مزیت‌های احتمالی کلاس‌های کوچک در سطوح بالاتر و دبیرستان ناکافی است.
استفاده مطلوب از فضای آموزشی
مبدل نمودن کلاس به یک محیط یادگیری جذاب۲۹۸:
۱. استفاده از رنگ‌های روشن، قوی، زنده و شوق‌آور:
اگر کلاس درس نیاز به دکوراسیون دارد و برای این کار بودجه کافی در اختیار نیست، می‌توان از کاغذهای رنگی، پوسترها و یا باقیمانده پارچه‌های رنگی، برای پوشاندن قسمت‌های نامرتب دیوارهای کلاس استفاده کرد. استفاده از این مواد باعث می‌شود که محیط سرد و خاموش کلاس به محیطی گرم و خوشایند تبدیل گردد. دانش‌آموزان واقعاً به این موضوع اهمیت می‌دهند و این رنگ‌ها را به رنگ‌های بی‌روح ترجیح می‌دهند.
۲. به نمایش گذاشتن عملکرد دانش‌آموزان به منظور بهبود و توسعه شرایط محیط کلاس: اینگونه‌ نمایش‌ها می‌تواند جذاب، جالب و از لحاظ بصری، برانگیزاننده باشد.
۳. تشویق دانش‌آموزان برای آوردن تصاویر جالب به کلاس درس:
این کار باعث ایجاد نوعی حس‌ مالکیت در دانش‌آموزان خواهد شد و آنها را ملزم به مراقبت از محیط پیرامون خود خواهد نمود.
۴. تغییر آرایش اسباب و اثاثیه داخل کلاس:
معلم با کمک دانش‌آموزان می‌تواند به سرعت تغییرات زیادی را در کلاس درس و شکل ظاهری آن به وجود آورد. دانش‌آموزان نیز از ایجاد تغییر در کلاس درس خوشحال خواهند شد. البته این تغییر هنگامی بسیار سودمند است که با پراکندگی گروههای دانش‌آموزی کلاس درس متناسب باشد.
۵. کتاب‌ها باعث تزئین کلاس درس خواهند شد:
کتاب‌ها، هم می‌توانند منبعی برای خواندن باشند و هم اینکه می‌توانند صورت ظاهری یک کلاس را جذاب‌تر کنند.
۶. گردآوری اشیاء و تصاویر جالب در کلاس درس:
آنها را می‌توان صرفاً به خاطر علاقمند بودن جمع‌آوری نمود. با این حال معلم ممکن است در ارتباط با آنچه که تدریس

مطلب مشابه :  منبع پایان نامه ارشد درموردمجنی علیه، قصاص، ضرب و جرح، قبایل عرب
دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید